Page 77 - Dissertation (3)
P. 77
Бұл ретте, сұхбатқа қатысушылардан мемлекеттік органдардың
коммуникация үрдісімен жұмыс тәжірибесі болуы міндетті. Осыған байланысты
сұхбатқа қатысушыларға келесі талаптар қойылды:
‒ жасы 25 жастан кем емес;
‒ мемлекеттік органдармен байланыс саласында 3 жылдан кем емес жұмыс
тәжірибесі;
‒ жоғары білімі бар.
Сұхбат алдында стандартталған сұхбат хаттамасы да қолданылды.
Респонденттердің жасы 35 пен 72 жас аралығында, байланыс саласында
жұмыс өтілі 7 жылдан 32 жылға дейін болса, 5 қатысушының мемлекеттік
қызмет өтілі бар екені анықталды.
Тереңдетілген сұхбатты өткізудің мақсаты – мемлекеттік қызметшіердің
кәсіби коммуникативтік құзыреттілік мәселелері бойынша бизнес-қоғамдастық,
үкіметтік емес ұйымдар және БАҚ өкілдері арасында сапалы мәліметтерді ұсыну
негізінде жинау, түсіндіру, талдау және бағалау. Респонденттер мемлекеттік
қызметшілер болмағандықтан, зерттеу мәселесіне тәуелсіз сыртқы көзқарасты
қамтамасыз етті.
Жүргізілген тереңдетілген сұхбат келесідей мақсаттарды қамтыды:
‒ мемлекеттік қызметшілердің коммуникативтік құзыреттілік деңгейі
туралы сарапшылардың пікірін зерделеу;
‒ сарапшылар мен мемлекеттік органдардың өзара әрекеттесу нысандарын
анықтау;
‒ коммуникациялық арналар арқылы коммуникативтік өзара әрекеттестік
құру процесіндегі кедергілерді анықтау;
‒ мемлекеттік сектордағы өзара іс-қимылға қатысушылардың
коммуникативтік құзыреттіліктеріне әсер ететін шешімдерді қабылдауды
цифрлау және алгоритмдеу факторлары мен тәуекелдерін анықтау;
‒ мемлекеттік органдар арасындағы байланысты жақсарту жөніндегі
негізгі ұсыныстарды жинақтау.
Сонымен қатар, осы эмпирикалық зерттеу шеңберіндегі бірінші фокус-
топтар сериясы 2023 жылдың ақпан айында Астанада өтті. Бұл тұста фокус-
топтар – белгілі бір тақырыпқа бағытталған, зерттеуші басқаратын
ұйымдастырылған топтық талқылаулар екенін атап кету керек.
Зерттеуші Крюгердің (1994) анықтауынша, фокус-топтың алты негізгі
өлшемі бар: оған адамдар қатысады, ол дәйекті түрде жүргізіледі, біртекті
қатысушыларды қамтиды, ол мақсатты талқылаудан тұрады, нәтижесінде
жинақталатын сапалы деректерді қарастырады [145].
Сәйкесінше, әр фокус-топқа орта есеппен 7-13 адам қатысты. Әр топтың
құрамы топтағы қатысушылардың тым азы – төрттен аз – талқылауды шектейді,
ал тым көп – оннан көп – қатысушылардың пікірталасқа қатысуға жұмсайтын
уақытын шектейді деген болжамға негізделген.
Ұзақ жауаптар қатысушылардың өз есептерінде егжей-тегжейлі
мәліметтерді, соның ішінде жеке тәжірибелерді, ойларды және бақылауларды
қамтуы мүмкін, бұл өз кезегінде ауқымды деректерге қол жеткізуге мүмкіндік
77

