Page 101 - Dissertation (3)
P. 101
арасындағы өзара іс-қимылдың жаңа форматына көшу міндетін белгілеген
болатын, оның аясында өзара диалог, ашықтық және есеп беру сияқты
көрсеткіштерді дамытуға ерекше екпін қойылды.
Бұл ретте, азаматтармен және сарапшылық қоғамдастық өкілдерімен
жүргізілген тереңдетілген сұхбаттар «Халық үніне құлақ асатын мемлекет»
моделін іске асыру жолындағы мемлекеттік қызметшілердің кәсіби
коммуникациялық құзыреттеріндегі сапалы өзгерістерді анықтауға, сондай-ақ
әле де орын лып отырған қиындықтар мен шектеулерді айқындауға мүмкіндік
берді.
Атап айтқанда, респонденттердің пікірінше «Халық үніне құлақ асатын
мемлекет» тұжырымдамасы енгізілгенге дейін азаматтар мен мемлекеттік
органдардың өзара іс-қимылы жоғары деңгейдегі формальдылықпен
сипатталған. Бұл кезеңде қоғаммен байланыс негативті сипатқа ие болған. Яғни,
респонденттердің бірі бұл жағдайды келесідей сипаттайды: «Мәселені шешу
үшін алдын ала кездесуге жазылу, хат жазу және 15 жұмыс күні бұрын ескерту
керек болды» (R-6). Бұл мемлекеттік қызмет жүйесінде конструктивті диалогқа
кедергі келтіретін процедуралардың ауыр және баяу сипатын көрсетеді.
Сонымен қатар, азаматтардан алынған ақпаратты басқарушылық
шешімдер шығаруда пайдалану деңгейі де төмендеу болған. Респонденттердің
бірі: «Бізде хаттар қабылданады, жеке кездесулер де бар, жиналыстарға да
қатысамыз, бірақ алынған ақпараттың бәрі тиісінше пайдаланылмады - кері
байланыс болмады» (R-14) деп атап көрсетті.
Басқа пікірлерде кері байланыс сұраулардың мазмұнын жүйелі түрде
қарастырудан гөрі, шағымдардың санын азайтумен шектелгені туралы мәселе
көтерілді: «Шағымданатын адамдар неғұрлым аз болса, жұмыс соғұрлым
жақсы болады» (R-16).
Эмпирикалық зерттеу нәтижелері осы кезеңдегі мемлекеттік
қызметшілердің коммуникациялық құзыреттіліктері негізінен белсенді тыңдау,
эмпатия, бейімделгіш қарым-қатынас немесе көпшілік алдында өзін-өзі
таныстыру дағдыларына тиісті назар аудармай, белгіленген процедураларды
орындау қабілетімен шектелгенін көрсетеді.
Өз кезегінде «Халық үніне құлақ асатын мемлекет» моделінің енгізілуінен
кейін мемлекеттік қызметтегі қарым-қатынас мәдениетінде бірқатар өзгерістер
орын алғанға ұқсайды. Респонденттердің пікірінше, Telegram арналары және
әлеуметтік желілердегі ресми мемлекеттік аккаунттар сияқты цифрлық байланыс
арналарының дамуы қоғам мен билік арасындағы коммуникацияны жақсартуға
маңызды үлес қосқан. Бұл тетіктер ақпараттың қол жетімді және уақытылы
болуына мүмкіндік берді, дегенмен респонденттер «Бұл салада сапа мен
уақтылылық әлі де зардап шегеді» (R-9) деген пікір де білдірді.
Бұған қоса, кейбір респонденттер мемлекеттік қызметшілердің
жұмысында, атап айтқанда, халық алдында есеп беру және өзін-өзі таныстыру
сияқты пішіндегі ашықтық белгілерінің де артқанын айтады. Респонденттердің
бірі: "Біз кез келген білікті мемлекеттік қызметшідің үш минутта өз қызметі
туралы ашық және еркін айта алатынын, сондай-ақ кейбіреуінің екі сөзді
101

